(0224) 272 01 01
Bizi takip edin:

Makaleler

Kamu ihalelerinde mali yeterlilik kriteri

Nisan 25, 2021

Avukat Haydar ŞENÖZ

İHALELERDE MALİ YETERLİLİĞİN AÇIKLANMASI

4734 sayılı Kanunda ihalelere katılmak isteyen isteklilerin mali yeterliliği ile ilgili temel düzenlemeler yer almakta ayrıntılara ise ihale uygulama yönetmeliklerinde yer verilmektedir. İhale süresince mali yeterlilik ile ilgili kurallar ve isteklilerin kafasında oluşabilecek sorulara aşağıda cevaplar üretilmeye çalışılmıştır.

  1. Her İhalede Mali Yeterlilik Kriterleri İstenebilir Mi?

Hizmet Alım İhale Uygulama Yönetmeliği 29’uncu Maddesinde tüm ihalelerde değil belirli limitlerin üzerindeki ihalelerde mali yeterlilik kriterlerin belirlenmesi gerektiğini ifade etmektedir;

Yönetmeliğin 29’uncu Maddesinde;

  1. c) Yaklaşık maliyeti, eşik değere eşit veya eşik değeri aşan işlerin ihalelerinde (a) ve (b) bentlerinde sayılan belgelere ek olarak;

2) Adayın veya isteklinin ilgili mevzuatı uyarınca yayımlanması zorunlu olan bilançosu veya bilançosunun gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer belgelerin,

idarelerce istenilmesi zorunludur.

Düzenlemesi yer almaktadır.

Eşik Değerler her yıl Kamu İhale Kurulu tarafından belirleniyor olup 2020 yılı için;

Mal ve Hizmet Alımları için Genel Bütçeli İdarelerde 1.778.525,00 TL Mal ve Hizmet Alım İhalelerinde Diğer İdarelerde 2.964.217,00 TL dir.

Yapım işlerinde ise 65.213.187,00 TL olarak belirlenmiştir.

Bu bilgiler ışığında eğer hizmet veya mal alım alım ihalesinde yaklaşık maliyet 3 milyon TL üzerinde ise isteklilerden bilançosu veya bilançosunun gerekli görülen bölümleri, yoksa bunlara eşdeğer belgelerin istenilmesi zorunludur.

Yine yaklaşık maliyeti 65 milyon TL olan bir yapım işi ihalesinde de bu belirtilen belgelerin istenilmesi idarenin takdirine bırakılmıştır.

  1. Bilanço ve Eşdeğer Belgeleri Sunmak Yeterli Midir? Yoksa Belirli Oranlar Mı İstenilmektedir?

İhale uygulama yönetmeliklerinde isteklilerin sadece bilanço ve eşdeğer belgeleri sunmaları gibi bir uygulama ile yetinilmemiştir.

Hizmet İhale Uygulama Yönetmeliğinde Bilanço veya eşdeğer belgeler başlıklı 35’nci maddesinde istekliler tarafından sunulacak olan belgeler ile ilgili diğer hususlar bildirilmiştir. İlgili Maddenin 3’üncü fıkrası uyarınca sunulan bilançolarda isteklilerin çeşitli mali oranları sağlamaları beklenmektedir.

Adayın veya isteklinin sunduğu belgelerde;

  1. a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),
  2. b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),
  3. c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

isteklilerin sağlaması gereken kriterler olarak belirtilmiştir.

  1. Bu Oranların Bir Tanesinin Sağlanması İhaleye Katılan İstekli İçin Yeterli Olacak Mıdır?

Yönetmeliğin 35’nci Maddesinde üç kriterin birlikte sağlanması zorunlu olduğu hükme bağlanmıştır.

  1. Hangi Yıla Ait Bilançoda Bu Oranların Sağlanması Gerekmektedir ?

Yönetmeliğin 35’nci maddesi 1 inci fıkrasında Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait olması gerektiği belirtilmiştir.

Örneğin 2020 Yılı Eylül ayında yapılacak olan bir ihalede 2019 yılına ilişkin bilanço bilgileri doğrultusunda bu oranların sağlanması gerekmektedir.